Homo-acceptatie: ‘Voetbal het laatste bolwerk dat te slechten valt’

De homo-acceptatie binnen sportverenigingen is de afgelopen jaren gedaald. In Drenthe proberen sportclubs dat tij te keren met het project De Veilige Kleedkamer. In Steenwijkerland is het Olde Veste dat zich hiervoor inzet met het programma Sociaal Veilig Sporten.

Niet alleen onder jongeren, maar ook binnen sportverenigingen in Nederland is de homo-acceptatie gedaald. Die acceptatie in de sport zakte de afgelopen jaren van 85 procent naar 66 procent, zo blijkt uit een enquête van het Mulier Instituut. In Drenthe wordt deze trend onder andere bestreden met het initiatief De Veilige Kleedkamer en is er voorlopig geen aanleiding om maatregelen te nemen, zo schrijft RTV Drenthe.

Het project De Veilige Kleedkamer, van onder meer SportDrenthe, is in 2022 uitgerold en moedigt sportclubs aan om te werken aan een veilige sportcultuur. Het doel is dat iedereen zichzelf kan zijn, ongeacht waar je vandaan komt of hoe je jezelf ziet of voelt. Sportverenigingen kunnen zich daarvoor aanmelden en uiteindelijk een certificaat behalen. Hiervoor is ook interesse uit Gelderland en Groningen.

‘Verschrikkelijk’

Regenboogambassadeur Henk Nijmeijer is betrokken bij De Veilige Kleedkamer en baalt van de resultaten van het onderzoek van Nieuwsuur. “Ik vind het verschrikkelijk, maar het komt niet onverwacht”, reageert hij. De onderliggende vraag is volgens Nijmeijer wie je als sportvereniging wilt zijn. Exact een van de vragen die gesteld wordt binnen het project. “We zitten nu op 85 verenigingen die meedoen, dat is supergaaf”, vertelt Nijmeijer trots. De regenboogambassadeur vindt dat Drenthe het goede voorbeeld geeft. Maar volgens hem is de acceptatie niet iets wat je zomaar aanpakt. “Het is een cultuurverandering, geen knopje dat je even omdraait.”

SportDrenthe benadrukt dat het initiatief een breder traject omvat. “Als wij alleen maar op homo-acceptatie focussen dan zouden wij ons maar op één groep richten. We doen dit voor iedereen en daar is dus ook veel meer vraag naar”, vertelt Renate Bijker, projectmedewerker bij SportDrenthe en betrokken bij De Veilige Kleedkamer.

Olde Veste

Vierde divisionist d’Olde Veste ’54 uit Steenwijk, een van de grootste sportverenigingen in het werkgebied van Streekomroep De Werven, heeft ook geen specifiek regenboogbeleid. “Samen met maatschappelijk werker Ylse Herder”, vertelt Olde Veste-voorzitter Sandra Lampe, “zijn we al een flink aantal jaren bezig met het programma Sociaal Veilig Sporten. Daar zit het onderwerp regenboogbeleid bij in en dat vinden we ook heel belangrijk. Op dit gebied is het voetbal het laatste bolwerk dat te slechten valt. Kijk maar naar de KNVB: die is altijd de laatste met innovaties. Andere organisaties zijn veel sneller flexibel. Omdat voetbal ook de grootste sport is in Nederland, is het moeilijker om daar beweging in te krijgen. Hoe kleiner je organisatie, het wendbaarder je bent.”

“De afname van homo-acceptatie herken ik niet”, vervolgt Lampe. “Ik ken misschien drie, vier mannelijke homo-voetballers. Zijn ze er dan niet? Geen idee. Past het voetbal er niet bij? Waar ligt het aan? Ik denk dat het eerder een breder maatschappelijk probleem is en dat het in onze regio wel meevalt. Tegelijkertijd is homo-acceptatie in het vrouwenvoetbal heel goed geaccepteerd. We hebben veel vrouwelijke rolmodellen, ook in de regio, die ervoor uitkomen dat ze lesbisch zijn. Dat is helemaal geen issue.”

In transitie

“Wij hebben bij Olde Veste ook leden die in transitie zijn”, aldus Lampe, “ en die horen gewoon bij hun team. Daar is niets geks aan en dat gaat bij ons heel goed. Zo’n heel team wordt meegenomen in dat proces. Je bent wel altijd afhankelijk van ouders die bij het team horen, evenals de begeleiding en wij als club. Zo bekijken we per geval hoe je omgaat met de fysieke verschillen die er dan ontstaan. Dat is maatwerk en ik ben er oprecht van overtuigd dat bij Olde Veste alles bespreekbaar is.”

Sociaal Veilig Sporten gaat bij Olde Veste over veel meer dan alleen homo-acceptatie. Lampe gaat verder: “Ons beleid betreft het gedrag ‘over de hele’. Wij hebben ook geen apart discriminatiebeleid, maar er voetballen bij ons wel ontzettend veel jongens en meisjes van buitenlandse komaf. Die brengen hun eigen aanpassingsproblemen met zich mee en daar houden we via Sociaal Veilig Sporten ook rekening mee. In het kader van die ‘veilige kleedkamer’ hebben we ook wel discussies over kinderen die er niet willen douchen. Dan kun je gewoon je onderbroek en hemd aanhouden, maar we gaan wel samen douchen. Waar ik veel meer moeite mee heb, is gescheld met allerlei ziekten. Daar zijn we wel scherp op, ook al zijn we niet roomser dan de paus. We proberen er met man en macht paal en perk aan te stellen.”

Geen aanpassing programma

SportDrenthe heeft vanuit Drentse sportverenigingen ook nauwelijks geluiden gehoord dat de homo-acceptatie afneemt. “In de tijd dat ik hier werk heb ik dit geluid nog nooit gehoord“, zegt Anne Prins van SportDrenthe. “Dat sluit natuurlijk niet uit dat het in Drenthe geen probleem is”, voegt hij toe. Wel nemen ze de resultaten van Nieuwsuur mee in het beleid, aldus Bijker. “Natuurlijk zullen we het meer gaan benoemen, maar we passen nu niet ons hele programma aan. Ons doel is om een veilig sportklimaat te creëren en daar valt dus alles onder, ook de LHBTI-groep.”

Bij Olde Veste is het Ylse Herder die over de brede groep van onderwerpen consequent het gesprek aangaat met alle leiders en trainers. Bij problemen in teams kan ze verder opschalen, want er zijn binnen de club meer vrijwilligers die van beroep pedagogisch werker zijn. Én daar scherp op zijn. Lampe vervolgt: “Wij kijken sterk naar de pedagogische rol die je als sportclub ook hebt. Zo helpt Ylse aan het begin van een seizoen de trainers en leiders bij het maken van allerlei afspraken binnen teams. Bijvoorbeeld over schelden, want niemand vindt dat leuk. Maar wat spreek je dan met elkaar af?”

“Ylse heeft door haar passie voor sport en vanuit haar werk nog veel meer instrumenten in haar gereedschapskist. En dat deelt ze ook met de gemeente; daarin loopt ze echt voorop. Zij komt zelf uit de korfbalsport en we zijn heel blij met haar. Je kunt wel regenboogbeleid hebben, maar je moet het ook goed kunnen vertalen.”

Lees ook: Politieke partijen slaan alarm

Bronnen: RTV Drenthe, Nieuwsuur

Bron: Streekomroep De Werven